WWW.METODICHKA.X-PDF.RU
БЕСПЛАТНАЯ ЭЛЕКТРОННАЯ БИБЛИОТЕКА - Методические указания, пособия
 

Pages:   || 2 | 3 |

«САНДЫ БІЛІМ БЕРУ РЕСУРСТАРЫН ОУ ДЕРІСІНДЕ ОЛДАНУ БОЙЫНША ДІСТЕМЕЛІК СЫНЫМДАР МЕТОДИЧЕСКИЕ РЕКОМЕНДАЦИИ ПО ИСПОЛЬЗОВАНИЮ ЦОР Астана Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы ылыми ...»

-- [ Страница 1 ] --

азастан Республикасы Білім жне ылым министрлігі

Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы

Министерство образования и науки Республики Казахстан

Национальная академия образования им. И. Алтынсарина

САНДЫ БІЛІМ БЕРУ РЕСУРСТАРЫН

ОУ ДЕРІСІНДЕ ОЛДАНУ БОЙЫНША

ДІСТЕМЕЛІК СЫНЫМДАР

МЕТОДИЧЕСКИЕ РЕКОМЕНДАЦИИ

ПО ИСПОЛЬЗОВАНИЮ ЦОР

Астана Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы ылыми кеесімен баспаа сынылды (2015 жылы 18 ыркйектегі № 8 хаттамасы) Рекомендовано к изданию Ученым советом Национальной академии образования им. И. Алтынсарина (протокол № 8 от 18 сентября 2015 года) Санды білім беру ресурстарын оу дерісінде олдану бойынша дістемелік сынымдар,–Астана: Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы, 2015. – 32 б.

Методические рекомендации по использованию ЦОР. – Астана: НАО имени И. Алтынсарина, 2015. – 32 с.

Осы дістемелік сынымда оу пндері бойынша СБР олданудаы дістемелік ерекшеліктерді сипаттамасы, ЭОЖ жобасы аясында жасалан СБР мазмны мен рылымын талдау, оыту дерісінде СБР-ды олдану бойынша сынымдар берілген.

дістемелік сыным мектеп малімдері мен колледж оытушыларына арналан.

В настоящих рекомендациях даны характеристика методических особенностей использования ЦОР по учебным предметам, анализ содержания и структура ЦОРов, разработанных в рамках проекта СЭО, рекомендации по использованию ЦОРов в процессе обучения.

Методические рекомендации адресованы учителям школ и преподавателям колледжей.

© Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы, 2015 © Национальная академия образования им. И. Алтынсарина, 2015 Мазмны Кіріспе

Жалпы білім беретін мектептегі оу пндері бойынша санды ресурстарды олдануды дістемелік ерекшеліктері

Жаратылыстану-математика баытындаы пндерді оыту дерісінде СБР-ды олдану бойынша дістемелік сынымдар....

оамды-гуманитарлы баытындаы пндерді оыту дерісінде СБР-ды олдану бойынша дістемелік сынымдар....

орытынды

Глоссарий

олданылан дереккздер тізімі

осымша

Кіріспе азіргі тада лемде мемлекетті лтты ндылыы мен бсекелесу абілеті туралы объективті апарат адам капиталыны интеллектуалды лшемі арылы аныталады. Бсекелестікті жоары абілетіне жету шін заманауи, рі тиімді білім беру жйесін олдау керек.

азастан Республикасы Президентіні 2012 жылы 27 атардаы «леуметтік-экономикалы жаырту - азастан дамуыны басты баыты»

Жолдауында ылым жне білім беру жйесін жетілдірумен байланысты сауалдар маызды орын алады - бл азастандаы адам капиталыны сапалы суі. Н.. Назарбаев білім беру жйесін жаырту кезінде оыту дерісіне заманауи дістер мен технологияларды енгізу, педагогикалы рамны сапасын арттыру, негізгі педагогикалы білім беру стандарттарын кшейту, мектеп пен ЖОО оытушылар біліктілігін арттыруыны талаптарын кшейту сияты шараларды жзеге асыру керек екендігін белгіледі.

азастан Республикасында білім беруді дамытуды 2011-2020 жылдара арналан мемлекеттік бадарламасында білім беру жйесі алдында білім беру дерісіні барлы атысушыларын білім беру йымдарында электронды оыту жйесін (бдан рі – ЭОЖ) олдану арылы здік білім беру ресурстары мен технологиялармен бірдей амту тапсырмасы ойылып тр. ойылан тапсырманы шешу арылы оыту сапасы, білім беруді басару тиімділігі, сырты ортамен апаратты интеграция артады.

Санды білім беру ресурстары (бдан рі – СБР) білім беру мазмнын анытайтын электронды оыту жйесі компонеттеріні бірі болып табылады.

Білім беруді жоары сапасын амтамасыз ету шін, оу дерісінде скеле рпаты СБР белсенді олдану, бгінгі тада берілген бадарлама аясындаы педагогикалы оамдастыты алдында зекті мселелерді бірі болып табылады.

Осы дістемелік сынымда оу пндері бойынша СБР олданудаы дістемелік ерекшеліктерді сипаттамасы, ЭОЖ жобасы аясында жасалан СБР мазмны мен рылымын талдау, оыту дерісінде СБР-ды олдану бойынша сынымдар берілген. дістемелік сыным мектеп малімдері мен колледж оытушыларына арналан.

1 Жалпы білім беретін мектептегі оу пндері бойынша санды ресурстарды олдануды дістемелік ерекшеліктері Санды білім беру ресурстары пн бойынша типтік оу бадарламасына сйкес наты оу таырыбына арналан дидактикалы материалдар болып табылады. Олар оу пніні белгілі бір таырыбы бойынша мультимедиалы тсіндіруді, интерактивтік тапсырмаларды жне тестілік сратарды амтиды.

СБР рылымын малім оыту дерісі кезінде олдана алады: жаа материалды тсіндірген кезде, материалды бекіту жне мегеру дегейін баалау кезінде, з бетімен оу, орындау жне з-зін баалау кезінде.

Сабата анимациялы крнекіліктер мен бейнероликтерді олдана отырып жаа материалды тсіндіруді педагогикалы амалдары мынадай ммкіндіктерді береді: проблемалы жадаяттарды ру, салыстыру; зерделеп отыран былысты басты белгілерін ажырата білу, белгілі бір дерек пен былыса зейінін шоырландыру; тірек сздерді, терминдерді дптерге жазызу, малімні сратарына жауап беру, бейнеролик мтінін айталап айтып беру; оушылармен гімелесу т.б.

Интерактивтік тапсырмалар оушыларда пндік білім, білік пен дадыларды алыптастыруа арналан, сонымен атар, оларды стандартты емес есептерді шыара алу, мірді ртрлі салаларында кездесетін проблемалар мен жадаяттарды шеше алу абілетін жетілдіреді.

Тапсырмаларды трлі болып келуі оыту барысында білімді тек мегеруден сол пн бойынша зыреттерді алыптастыруа арай жріп отырады, оушыларды мірдегі шынайы рекеттерге шынайылыпен атыса алмау ммкіндігін жасартады. Тжірибелер оушыны тртпе арылы басарып отыратын виртуалды нысандармен трлі операциялар жасауы арылы іске асырылады. Бірізділікпен тілетін нысандарды згерулері (геометриялы фигураларды, зат формаларыны, заттарды тстері т.б. згеруі) оушылара танымды дерісте белгілі бір нтижелерге ол жеткізуге ммкіндік береді.

Оушылара шынайы мірде мндай тжірибелерді жасау ммкіндігі болмайтын жадайттарда жаратылыстану ылыми тжірибелерімен таныстыруа ммкіндік береді.

СБР-а жаттыулар орындау, картамен жмыс жасау, сйкестіктерді белгілеу, сйлемдерді толытыру, кесте ру, сзжмба, ребус шешу т.б.

тапсырмалар енгізілген. Математика, алгебра, геометрия пндері бойынша СБР-да кптеген жадайларда оушылара рбір кездейсо тадау бойынша сынылатын тапсырмалар базасыны маызы зор. Сол себепті, жауапты есте алдыруды тек механикалы жаттанды трінен оушыны саналы есте сатауына арай жру логикасы алыптасады.

Білімді баылау автоматтандырылан тестілеу есебінен жргізіледі, ол оушыларды білім жетістіктерін объективті трде баалауа ммкіндік береді.

рбір таырып бойынша баылау сратарыны саны оушыларды жас ерекшелігіне арай жне тестілеуге берілетін уаыта арай ауытып отырады.

йренушілер шін маызды компонент болып келетін СБР контентіне олжетімділікті жзеге асыратын СБР интерфейсі.

СБР-ды жйелі дамуыны рамына контент рылуы мен жаартуыны бадарламалы ралдары кіреді. Пайдаланушылара стандартталан электронды оу-дістемелік кешендерді деуге арналан арнайы инструментарийлерді береді (ЭОК). Тріздес ралдарды мысалы ретінде трлі форматтаы электронды оу материалдарын орналастыруа ммкін болатын контентті басару жйесі, электронды оыту жйесі бола алады.

Осындай жйеге тйінді сздерді іздеу ммкіндігі бар білім беру контентін шоырландыратын деректер база интерфейсі енеді. Контентті басару жйелері курсты рылуына р трлі курстарда бірдей оу материалдарыны кріністерін олданатын педагогтар атысан жадайда тиімді болады. Бдан баса, осындай ралдара интерактивтік тата шін делген контентке арналан бадарламалы абышалар атысты.

лтты СБР жобасын жзеге асыру аясында электронды оытуды апаратты жйесі рылды (бдан рі – ЭОАЖ): білім беру йымдарыны порталы, лтты білім беру деректер базасы (бдан рі-ББДБ), ішкі корпоративтік портал, электронды кітапхана, білім беру йымдарын басару жйесі жне https://e.edu.kz сайтында олжетімді болып келетін электронды оытуды баса компонеттері.

Электронды кітапхана жоба аясында деліп орналастырылан СБР бар ЭОЖ-ны маызды компонеті болып келеді.

«лтты апаратты технологиялар» А деректері бойынша электронды оыту жйесінде Апараттандыруды лтты орталыы мен «Bilim Media Group» ЖШС мектепті 15, ал колледждерді 24 пндері бойынша 14 551 санды білім беру ресурстарын деп орналастырды. Сонымен атар, 2013 жылы рылан жалпы білім беретін мектепті 8, ал колледждерді 5 пні бойынша білім беру контенті технологиялы платформаны (html5 форматта) олдап, пайдаланушыларды р трлі рылылардан олжетімділікті алуа ммкіндік береді.

Материалдар трлі сыныптар, пндер жне таырыптар бойынша блінген, р оушы зіне ызыты таырыпты еш иындысыз таба алады. Материалдар екі тілде сынылан – мемлекеттік жне орыс тілінде, мектепті 5 пні бойынша 1212 санды білім беру ресурстары аылшын тілінде сынылып отыр.

Сйтіп, азіргі тада жалпы білім беретін мектептерге арналан электронды оыту жйесінде 2-11 - сыныптара арналан «аза тілі», 5-11 - сыныптара арналан «азастан тарихы», 1-6 - сыныптара арналан «Математика», «Алгебра», «Геометрия», 7-11 - сыныптара арналан «Физика», 8-11 - сыныптара арналан «Химия», «Дние жзі тарих», «Аылшын тілі», «География», «Дниетану», «Жаратылыстану», «аза дебиеті», «Биология», «Информатика» пндері бойынша 2011-2013 ж.ж. рылан мемлекеттік білім беру контенті олжетімді болып келеді.

Малімдерге кмек ретінде Апараттандыруды лтты орталыы СБР олдану бойынша оу-дістемелік ралдарды жне пндер бойынша (математика, алгебра, геометрия, физика, химия) СБР пайдаланушыларына арналан басшылыты деді.

дістемелік сыным Р БМ сайтында (https://e.edu.kz/98) Нормативтік жаттар блімінде, сондай-а лтты апараттандыру орталыыны http://nci.kz сайтында орналастырылан жне барлыы да ашы олжетімді болып табылады. Оу-дістемелік ралдарды масаты – сабаты рбір трі мен кезеіндегі наты дидактикалы міндеттерден туындайтын наты сабатарда СБР-ды пайдалану тжірибесімен таныстыруа негізделген.

Педагогтерге сынылатын сабаты жоспарларын толы, не жартылай иемдене алады, ол шін СБР материалдарын зіні саба жоспарына енгізіп, сабаты ай кезеінде олдануы керектігін алдын ала анытап алады.

СБР-ды пайдалану шін Электронды оыту жйесіне кіру керек. Ол шін браузерыны мекен-жайлы жолына https://e.edu.kz мекен-жайын теру керек (1сурет).

1-сурет – ЭОЖ бастапы терезесі Санды білім беру ресурстары Е-Кітапханада орналастырылан.

Е-Кітапхана беті авторландырылан жне авторландырылмаан пайдаланушылар шін де олжетімді болып келеді.

Е-Кітапханаа кіру шін Логин мен пия сзді енгізу жне «Кіру»

батырмасына басу керек.

Басты бетте СБР тадаулы, рі маызды ретінде жйеленеді (2-сурет). Авторландыру арылы Е-кітапханаа кірген кезде СБР сілтемесін жктеуге болады (мысалы, й тапсырмасына СБР беру), берілген СБР атысуын арау, рейтингті белгілеу – баалау, тсініктеме алдыру (3-сурет).

2-сурет – Е-кітапхана терезесі (авторландыру арылы кіру)

–  –  –

Е-кітапханаа пайдаланушы авторландырусыз кірген кезде СБР тек маызды ана жйеленеді (4-сурет), жне СБР-а кіруін арау, СБР-ді баалау, СБР-ге тсініктеме беру сияты рекеттер ммкін емес (5-сурет).

4-сурет – Е-кітапхана терезесі (авторландырусыз кіру)

–  –  –

Е-Кітапхананы Басты бетіндегі Іздестіру терезесінде Рубрикатор, Кеейтілген іздестіру, шіру осымша беттері бар (1, 3-сурет). Блек ресурстар басты беттен олжетімді болып келеді. СБР іздестіруді кеейтілген іздестіру режимінде материалдарды топтаышы арылы жзеге асыруа болады.

Рубрикатор арылы материалды іздестіру шін келесі рекеттер орындалады:

1) Рубрикатор осымша бетіне басып, СБР тізімі пайда болады;

2) Ізделінген СБР-ді тадааннан кейін Рубрикатора басан кезде, СБР-ді тадауа болатын терезе пайда болады (6-сурет).

Кеейтілген іздестіру режимінде СБР-ді іздестіру шін келесі рекеттер орындалады:

1) «Кеейтілген іздеу» жазбасына басу керек, экранда кеейтілген іздестіруді блімдері пайда болады (7-сурет);

2) Келесі адамдар пайдаланушыны тадауы бойынша орындалады (іздеу шін рекеттерді бірі ммкін: автор бойынша, ыса апарат бойынша, тйінді сздер бойынша, материал атауы бойынша, жеткізуші бойынша);

3) «Іздеу» батырмасына басу керек, экранда іздестіру шарттарына сйкес келетін оу материалдарыны тізімі пайда болады.

–  –  –

СБР-ді жктеу кезінде кейбіреулері, жаа Java осымшасын (яни жазылмаан осымшалар) талап етеді. Немесе атауы жне басып шыарушы туралы апарат нсіздік бойынша блока ойылады. Апаратты блока ою жадайында экрана «Application Blocked by Security Settings» хабарламасы шыады. Бл жадайда Java конфигурациясы баптауында сілтемелер адресін жазу жеткілікті.

Бл рекеттер шін келесі адамдарды орындау жеткілікті:

1) https://e.edu.kz/ui/#/lcms/main сілтемесін алмасу буферіне кшіру.

2) Басару стелінде Java (Java Control Panel) командасын жіберу (7-сурет).

3) Java Control Panel -де Security (ауіпсіздік) осымша бетін тадау, Security Level белгісін тменгі дегейге тсіріп, «Edit Site List» - сайттарды тзету батырмасына басу (8-сурет);

4) Пайда болан Exception Site List терезесінде алмасу буферінен https://e.edu.kz/ui/#/lcms/main осу, кейін «Ок» батырмасына басу (9-сурет);

5) https://e.edu.kz/ui/#/lcms/main осаннан кейін Е-кітапхана тезірек жктелінеді жне Java жаа ерекшеліктер мен жаалытарды тексере бермейді.

–  –  –

Оу дерісінде СБР олдану арылы тмендегілер:

электронды оытуды уждемелік-масатты компонентін:

мультимедиалы дыбысталан презентация; дыбысталан ойын презентациясы;

анимациялы дыбысталан логикалы-рылымды сызба; интерактивті тапсырмалар; автоматтандырылан сауалнамалар; ойын тесттері;

электронды оытуды мазмнды компонентін: жаа материалды мультимедиалы трыдан тсіндіру; оу бейнефильмі; дыбысталан ойын презентациясы; анимациялы дыбысталан логикалы-рылымды сызба;

мраатты жаттар; фото топтамалар; анимациялы карталар; статикалы карталар; дыбыс жазу, дыбысталан мтіндер; тапсырмалар мен талдау трлерін шешуді анимациялы лгілері;

электронды оытуды операциялы-іс-рекеттік компонентін:

виртуалды зертхана жмыстары; интерактивті тапсырмалар; электронды есептер жинаы; электронды практикумдар; интерактивті модельдеу;

электронды сздік; интерактивті ойындар; электронды конструкторлар;

компьютерлік лшеуіштер; анимациялы интерактивті карталар;

электронды оытуды баалау-нтижелі компонентін: сабатарды таырыптары бойынша тесттік бадарламалар; тосан орытындысы бойынша;

жыл орытындысы бойынша; мемлекеттік аралы баылау дайындыы бойынша; лтты бірыай тестілеуге дайынды бойынша амтамасыз етіледі.

Электронды оытуды уждемелік-масатты компонентін амтамасыз ететін СБР тмендегілерге баытталан:

крнекі жне кзге тсерлік трдегі оытуды масаттарын аны уды абылдауа;

дыбысты тсініктемелерді беру арылы оытуды масаттарын тсінуге;

иерархиялы блок-сызбада пн бойынша негізгі ымдарды жалпылауа;

оыту масаттарын ынуды бекітуге;

оытуды масаттарын оны шыармашылы толытырулары мен айта ойлауы арылы тжірибелік трыдан олдануа.

Электронды оытуды мазмнды компонентін амтамасыз ететін СБР тмендегілерге баытталан:

оу-танымды апаратты абылдау, оушыларды танылатын пндер, былыстар, дерістерді сезілетін сырты аситеттері мен сапаларын ыну;

танылатын пндерді, былыстар мен дерістерді дрыстыын длелдейтін жарын рі длелді мысалдар мен деректерді енгізу;

оу-танымды апаратты ыну жне келесі операциялар енетін бейнелі ымдарды алыптастыру: оылатын пндер мен былыстарды абылдаан асиеті мен белгісін талдау;

оу материалын тсіну жне йренушіні ой рекетін белсендіру:

проблемалы элементтері бар былыстарды салыстыру жне талдау (крнекті жне диалогты проблемалы мазмндау ); оылатын материалды дрыс жарын бейнелерін ру;

оу апаратын жалпылау: оылатын былыстарды маызды жне маызы жо белгілерін айындау; талылау, болжам айту жне териялы трыдан жалпылау;

жаа мтіндік дереккздердегі оылатын пндерді, былыстар мен дерістерді ауыстыру арылы оылатын материалды бекіту, функционалды сауаттылыты дамыту, трлі формадаы сынылан апаратты абылдау жне талдау.

Электронды оытуды операциялы-рекеттік компонентін амтамасыз ететін СБР тмендегілерге баытталан:

оушыларда тапсырмаларды з бетінше орындау абілетін масатты алыптастыруа баытталан міндетті, мселені мнін, сраты, педагогикалы алышарттарды наты жне аны растыру арылы интерактивті тапсырмаларды шарттарын абылдау;

міндеттерді орындау дістеріні, жаыртыш, ауызша, жазбаша, пысытау, графикалы, проблемалы-зерттеу жаттыуларды орындауды;

жобалау жне шыармашылы тапсырмаларды ткізуді; оушыларда тапсырмаларды з бетінше орындау абілетін масатты алыптастыруа баытталан тжірибелік жне лабораториялы жмыстарды орындауды анимациялы лгілеріні негізінде тжірибелік жне лабораториялы жмыстарды мнін тсіну;

жай ана механикалы еске сатауды емес, растырылатын жауапты талап ететін, ойлау рекетіне баытталан баыланатын пысытау рекеттерге (ауызша / жазбаша жаттыулара; жаыртыш, пысытау, жобалау, графикалы, проблемалы-зерттеу, эвристикалы, зерттеу, шыармашылы тапсырмалара; тжірибелік жне лабораториялы жмыстара жне т.б.) ммкіндік беретін тапсырмалар трлеріні сан алуандыыны арасында барынша ммкін рекеттер трлеріне енгізілуді негізінде оыту апаратын тсіну;

міндеттерді орындау дістерін, жаттыуларды трлерін, жобалау жне шыармашылы тапсырмаларды ткізу тртібін; тжірибелік жне лабораториялы жмыстарды орындау алгоритмін жалпылау; білімні жалпылануы мен жйеге келтірілуіні алыптастырылуын амтамасыз ететін алуан трлі интерактивті тапсырмаларды бар болуы;

андай да зілістен кейін игерілген оыту апаратын жаа жадайда, «жаа негізде», жаа мысалдарда, зерттеліп жатан былыстарды, задарды, задылытарды, себеп-салдар туелділіктерді з лгілерінде олдануа жне білімді за мерзімді жада аударуа жрдемдесетін оу материалдарын бекіту, шамасы келетін жне олар шін маызды оу мселелерін шешу;

тжірибе: оушылар з ниеттерін іске асыратын, з атынан рекет ететін шыармашылы жобаларда; эссе, шыармалар жазуда; тарихи оиаларды баалауда игерілген білімдерін, абілеттері мен дадыларын шыармашылы трыда олдануа баытталан интерактивті тапсырмалары бар болуы.

Электронды оытуды баалау-нтижелік компонентін амтамасыз ететін

СБР тмендегілерге баытталан:

оушыларды оудаы жетістіктеріні туелсіз баылануы мен баалануын амтамасыз ететін педагогикалы нсамалармен жне сынымдармен тестілеу бадарламаларын, жалпылау тестілерін, диктанттарды абылдау; нтижені, дрыс жне брыс жауптарды санын крсету;

тестілеу бадарламаларыны мнін баылауды сан трімен бірге тсіну: баылау-тзеткіш, баылау-алдын алу, баылау-ынталандырушы жне баылау-жалпылау; бастапы, аралы, орытынды; кп дегейлі;

з оу жетістіктеріні дегейін тсіну жне кемістіктерді анытау;

тестілеу бадарламаларыны мазмнын, оларды электронды оулыты оыту материалына сйкес келуін жне тестілеу материалыны оушыларды бааланып жатан рекет дегейіне сйкес келуін жалпылау;

тестілерді сратарды кездейсо іріктеу дісі арылы бадарламалау негізінде білімді за мерзімді жадыа аударуа жрдемдесетіндей оу материалын бекіту;

тжірибе: аиатты наты міндеттерін орындау шін абстрактылы теориялы білімді сынады;

оушы орындаан тапсырмалар туралы апарат деректер базасында (оыту тарихы) саталады. Малім оушыларды тапсырмаларды орындау нтижелерін кре алады.

Жалпыа арналан СБР-лар арасында Интернет-ресурстар ерекше орына ие, олар жаа апаратты маызды кзіне айналуда жне сабатарды модельдеу шін айрыша материалды сына алады. Малімдер бны здеріні кнделікті педагогикалы тжірибесінде есепке ала алады. Интернет-технологияларды игеру азіргі заманда малімні негізгі зыретіні біріне айналды. Интернетресурстар малім мен оушыларды з бетінше білім алуларыны кзі жне йымдастырушысы болып табылады, з жне згені тжірибесіні ксіби рефлексиясына жрдемдеседі, оамны заманауи даму дегейінде ажет болатын оушыларды негізгі зыреттіліктерін дамытады.

Оу дерісінде тмендегі Интернет-ресурстарды пайдалану тиімді болады:

1. арнайы таырыптарды зерттеу масатында жоары оу орындары, компьютерлік фирмалар негізін алаан білім беру ресурстары. Мысалы, биология, химия, физика, астрономия малімдері сабатарда заманауи ылыми дегейде арыш обсерваторияларды, жер серіктеріні деректері, физикалы, химиялы дерістерді, динамикалы компьютерлер модельдеріні анимациясы жне т.б. сияты біріктірілген ылыми мліметтерді сынатын білім беру ресурстарын олдана алады;

2. электронды кітапхана, ртрлі энциклопедиялар, мтіндер, сондай-а энтуазиасттар растыран ртрлі ресурстар. Мысалы, жмысты топты трі олданылан кезде клемі лкен материал амтылады, баалау, талдау, басты мселені анытау, з кзарасын орау жзеге асырылады;

3. ткізілген телекоммуникациялы жобаларды нтижелері бойынша растырылан санды білім беру ресурстары. Мысалы, педагогтер мен оларды оушылары жасаан сайттар олданады. Сондай Интернетресурстарды лгісі болып ашытан Оытатын Олимпиадалар, семинарлар, тренингтер сайттары табылады;

4. материалды сынан кезде гипермтін арылы зара байланысты байауа ммкіндік беретін желілік ресурстар. Бндай ресурстара педагогтар ерекше кілдерін блген жн, оларды жобаларды ткізу, педагогтер мен оушыларды е арапайым СБР-ларды растыру алаы ретінде арастыруа болады, сондай-а ресурста йымдастырылан сан трлі энциклопедиаларыны дайын материалдарын олдануа да болады.

леуемттік ызметтерді алуан трлілігі р малімге жоба атысушыларыны ерекшеліктерін есепке ала отырып оларды тадауа жне олдануа ммкіндік береді.

Ксіби Интернет-ресурстарды сипаты, масатын тжырымдауы жне сапасы, сондай-а онда берілген материалдарды рамы да алуан трлі.

Сондытан да педагогикалы ылым, бір жаынан малімні олында бар дістемелерге жаа мультимедиялы технологияларды бейімдеу дістерін немі іздестіру стінде, ал екінші жаынан компьютерлік технологияларды сабаа енгізуді жаа зіндік дістерін іздеу стінде.

2 Жаратылыстану-математика баытындаы пндерді оыту дерісінде сбр-ды олдану бойынша дістемелік сынымдар Жаратылыстану-математика баытындаы пндерді оыту масатында ЭОЖ жобасы аясында республикада Whizz Education (лыбритания), «Young Digital Planet» (Польша), SIVECO (Румыния) жне «Bilim Media Group» ЖШС (азахстан) компанияларыны атысуымен Апараттандыруды лтты орталыы (азастан) деген санды білім беру контенті рылан. Екітапханаа жаратылыстану-математика баыттаы пндер бойынша 7149 СБР деліп орналастырылан.

СБР мазмны толыымен Мемлекеттік жалпыа міндетті білім беру стандарты мен оу-трбиелік міндеттерге сйкес келеді.

СБР деген пн бойынша типтік оу бадарламасына сйкес наты оу таырыбына арналан дидактикалы материалдарды білдіреді. Олара мультимедиалы тсіндірмелер элементтері, интерактивті тапсырмалар, тестік сратар енеді.

СБР-дегі оу материалыны мазмны мтіндер, анимациялы мтіндер, фотосуреттер, суреттер, иллюстрациялар, анимациялар, бейнероликтер арылы берілуі ммкін. Мезерді жгірту арылы мтін згерген кезде СБР-дегі мтіндер статикалы жне анимациялы болуы ммкін. СБР-ді р беті з мазмна ие – мтін, видео немесе анимациялар. Анимациялар мен бейнероликтер анимацияны немесе видеоны уаытын круге, демонстрацияны тотатып жне оны айтадан осуа ммкіндік беретін стандартты басару стеліне ие.

Оушылар бойында жаратылыстану-математикалы баыттаы пндер бойынша дады мен іскерлікті, трлі саладаы алыпты емес жадаяттарды, проблемаларды, міндеттерді шешу дайындытарын алыптастыруда интерактивті тапсырмаларды маызы зор. деттегідей, олар СБР-ді р бетінде бар, терезені о жаында орналасан немесе толы терезені амтиды жне бірнеше типте болуы ммкін:

• сйкестікті орнатуа арналан (берілген элементтерді желімен байланысы, берілген кестеге андай да бір пайымдауларды лестіру);

• трлі типтегі физикалы тапсырмаларды шешуге арналан (дптерде есептеу жргізіледі, кейін жауап СБР тапсырмасына енгізіледі);

• тапсырмалар мен мысалдарды шешуге арналан (осындай тапсырманы р айсысы наты математикалы іскерлікті жаттыуа арналан тренажер ретінде болады. СБР-ді экранда кездейсо тадау дісі арылы пайда болатын ке ауымды мысалдар базасына ие болуы маызды ерекшелік болып табылады);

• сынылан жауаптарды ішінен дрыс жауапты тадауа арналан (бір дрыс жауапты тадау);

• сйлемдерді толытыруа арналан (тізімдегі сынылан сздерден біреуін тадау);

• физикалы формулаларды растыруа арналан (физикалы формулаларды растыру шін белгілерді дрыс ою);

• сзжмбатар мен т.б. шешуге арналан (сзжмба торларын дрыс толтыру);

• ынталандырушылар (3D-графиканы олданып, шынайы заттармен виртуалды жмысты жаыртылуы, андай да бір виртуалды тжірибені орындалуы).

СБР-ді барлы тапсырмалары интерактивті боландытан, пайдаланушыны кез келген рекетіне жйе сйкес рекетті орындайды немесе хабарламаларды шыарады. Біріншіден, тапсырмаларды орындаан кезде оушыны брыс рекетін бадарлама абылдамайтын тсіл олданылады.

Сйтіп, оушы зі ойлау, ателесу арылы бір дрыс жауапты табуы керек.

Тапсырмаларды батырмалар арылы басаша тексеруге болады: тексеру, тапсырманы айтадан орындау, кері байланыс/ сыныс немесе тексеріс, тастау, ате талпыныстар саны. Кері реакцияны таы бір формасы тстермен ерекшелеу болып табылады: дрыс жауаптар жасыл тспен ерекшеленеді, ал атесі – ызыл тспен немесе дрыс орындалан тапсырмалара дрыс орындалан тапсырма туралы ауызша немесе жазбаша тсіндірмелер беріледі («Жарайсы») жне/немесе тапсырма шарты мен жауапты асында жасыл анат белгісімен жне т.б. белгіленеді.

СБР материалдарын оыаннан кейін тестілеуге кшуге болады.

р тестте 10-15 сра. Тестілеу жабы трде теді: р сраа бес трлі жауап сынылады. Тышан арылы бір дрыс жауапты тадау керек. Терезені тменгі жаында тест бойынша навигацияа арналан панель орналасан. Бл панельде «рі арай», «Сратар» батырмалары жне жауаптарды есептегіші, оушылар туралы деректер бар. Оушы барлы сратара жауап бергеннен кейін тестілеуді аяталуы деген терезе пайда болады. Тестілеу аяталаннан кейін нтижелері бар кесте пайда болады.

зін-зі тексеру шін оушы жауаптарын дрыс жауаптармен салыстыруа ммкіндік беріледі. «Жауаптарды салыстыру» батырмасын басу арылы жауаптар нсасы бар тестік сратарды таы арап шыуа болады: жасыл тспен дрыс жауап белгіленген, ал оушыны тадаан жауабы сары тспен белгіленген.

Жаратылыстану-математика баыттаы пндер бойынша СБР діснамалы тсілдеріні жаалыы оушыны максималды белсенділігінде. Дстрлі тсіндірме – иллюстрациялы оытуды жеке-іс-рекеттік, проблемалы оытуа ауысу дерісі жзеге асуда. Баылау, факттерді талдау барысында оушылар ымдарды, задылыты, ережелерді таниды. Интерактивті тапсырмалармен жмыс істеген кезде психологиялы жайлылыты болуы те маызды: балаа тапсырманы міндетті трде дрыс орындау талабы ойылмайды. Сонымен атар, оан дайын жауабы бар кілттері берілмейді, оушыны дрыс жауапа итермелейтін икемді кмек беру жйесі беріледі. Тек ш ате жауап бергеннен кейін ана тсіндірмелермен бірге дрыс жауап беріледі. Математикалы іскерлік пен дадыны игеру шін СБР-де виртуалды тренажерлер бар, сонымен бірге р рекетке 8-10 трлі нсалар беріледі.

Осындай жйелі игеру стті жне жемісті ебекті те сенімді ралы болып табылады, алыптасып жатан дадыны автоматизмге дейін жеткізуге ммкіндік береді. Оушылар алан білімдерін, іскерлігі мен дадыларын шынайы олдана алады. Сонымен бірге, СБР ндылыы оны арты апаратпен амтылмауында: оушы алдында наты дидактикалы масат ойылады. Егер бала тапсырманы соына дейін орындаса, бала бойында ажетті дады алыптасанына сенімді болуа болады. Маызды педагогикалы задылы жзеге асырылады: оушылар тек здері пндерді, дерістер мен былыстарды зерттегенде, ажетті лшемдерді орындаанда, туелділік пен задалытарды орнатан кезде ана, оу-танымды іс-рекет шынайы тиімді болып келеді, белсенді танымды деріс, оытуды оу жне трбие функциялары жзеге асады. СБР осындай рекеті оушылар ойлауыны дамуына, ойлау жне тжірибелік рекетті интеграциясына, оушыларды эксперименттік зерттеу дісін мегеруіне баытталан (нтижелерді баылау, лшеу жне ресімдеу дадысы, з рекетін жоспарлау). СБР арылы оушылар бойында танымды ызыушылытар, оуа деген саналы арым-атынас алыптасады.

Осылайша, жаратылыстану-математика баыттаы пндер бойынша СБР олдану кезіндегі жзеге асатын апаратты-білім беру саласыны ерекше белгілері:

– саба бойы р оушыны масатты баытталан оу рекетін йымдастыру;

– оыту оъектісі рлінен оытуды белсенді атысушы рліне ауысуы;

– тжірибелер мен эксперименттерді ауіпсіз ткізу;

– малімді негізгі дереккз рлінен оушыларды оу іс-рекетін баылау мен тзетуді іске асыратын жеке кеес беруші рліне ауысуы, яни апаратты міндеттен консультациялы-йлестіруші міндетіне ауысуы. Педагог рекетіні згерісі нтижесінде сабаа деген дайынды та згереді: енді малім жаа таырыпты тсіндіруді тиімді тсілін іздемей, оушы рекетін басаруды жаа тсілін іздейді.

Сонымен атар Апараттандыруды лтты орталыы СБР пайдаланушыларына арналан р сынып жне пн бойынша пайдаланушы сынымдары, апаратты электронды оыту жйесіні электронды кітапханасындаы ажетті ресурстарды іздеу, мультимедиалы тсіндірмелермен, интерактивті тапсырмалар мен тесттермен жмыс, сонымен атар крсетілген р сыныпа арналан математика пні бойынша санды білім беру ресурстары сынылан басшылыты деді. сыныстар http://nci.kz/ru/content/rukovodstva-polzovateley-cifrovyh-obrazovatelnyh-resursovdlya-shkol-na-kazahskom-i-russkom ресурсында олжетімді болып келеді.

Пнді оытуды (немесе саба таырыбыны) негізгі масаттары мен міндеттерін айын анытау, СБР олдана отырып, оытуды жоары тиімділігіні ммкіндігін амтамасыз ететін маызды шарт болып табылады.

Мысалы, геометрияны оыту келесі масаттара баытталады:

оушыларды математикалы білім, іскерлік пен дады жйесін мегеруі;

оушыларды болмысты тануды математикалы дісін мегеруі, тжірибелік тапсырмаларды шешу кезінде з білімін олдана білу;

математикалы интуицияны, логикалы ойлауыны дамуы;

оушыларды кеістік ымдарын мен кеістік иялын дамыту;

батылды, масаттылы, дербестік, жауапкершілік, сын трысынан ойлау сияты асиеттерді дамыту;

оушыларды танымды ызыушылытарын жне байаышты, елес, ес, ойлау, математикалы тілді мегеру сияты абілеттерін дамыту;

метапндік жан-жаты оу рекеттерін алыптастыру жне дамыту (оу іскерлігі), маызды заттарды белгілеу, абстракты ойлау, талдау іскерлігі.

Осыан байланысты сынылады:

- Логикалы ойлауды дамыту шін.Теоремаларды длелдеу жне анытау кезінде СБР-і интерактивті компонентпен бірге олдануа болады. Осылайша, оушылар сызуды ауыстырып, сйкес асиеттер траты екеніне кздерін жеткізеді. Бл оушылара сйкес пайымдауды болмысын жасыра тсінуге ммкіндік береді.

Анимациялы длелдер тым крнекі болып келеді, сонымен атар оларда те маызды сттерге кіл блінеді. Бл саба уаытын немдеуге ммкіндік беріп, сабаты ызыты етіп крсетеді.

Кптеген зекті тапсырмалар автоматты трде тексерісі бар интерактивті модульдер ретінде орындалды. Осыдан оларды саба стінде, сонымен атар баылау жне здік жмыстарын растыру кезінде олдануа болады.

- Кеістік формаларды зерттеу жне кеістік иялды дамыту шін.

Геометриялы, кеістік иял кейбір балалара тн, біра ондай балалар кп емес. Кптеген оушылара стандартты стереометриялы кескіндемелерді елестету жне бейнелеу іскерліктерін дамыту шін кмек крсету ажет;

оларды геометриялы елеске йрету керек. Анимациялы модельдер тріндегі СБР- ке шоыры малімге саба стінде ш лшемді фигураларды сынуа, оларды иылысуын жне т.б., денені айналдыруды орындауа немесе айналдыру бойынша фигураны растыруа ммкіндік береді. Апаратты объекттер интерактивтілік бойынша ажыратылады.

Интерактивті зара рекет дісі дегеніміз пайдаланушы ралдарды басару арылы екі жаты байланысты алуа ммкіндік алады. Интерактивті дістерді мндік ерекшелігі, сипаттамасы – бл субъектілерді зара рекеттестігіні бір баыттаы белсенділігіні жоарылыы, атысушыларды зара рекеттестігі, эмоционалды, рухани бірігуі. ш лшемді модель объектті ш лшемді бейнесі мен пайдаланушыа кеістіктегі берілген объектті орнын згертуге ммкіндік беретін ралдарды басару жиынтыын сынатын апаратты объектті типі.

Оушыларды кеістік иялдарын дамыту шін келесі тиімді тсілдер пайдаланылады: фигураларды крсету, геометриялы фигураларды орнын бірбірімен салыстыру, модельдеу, фигураларды сауатты трде бейнеленуі, сызбаны оу. Бл тсілдер жйелі рі кешенді трде олданылан кезде жасы нтиже береді.

Оушыларды кеістік иялдарын алыптастыруда интерактивті тапсырмалар мен ш лшемді модельдер ерекше рл атарады.

Берілген объекттерді сабаты кез келген кезеінде олданып, оушылар тек клемді объектті (ш лшемді) кеістік рылымын зерттеп ана оймай, сонымен атар объектті бейне режимін згерте алады.

Бірінші кезеде геометриялы тапсырманы орындау – бл оны кеістікте елестету, екінші кезеде – жазытыта жазы немес кеістік фигураны отайлы бейнесі. Нерлым екі кезедегі тапсырмалар дрыс орындалса, сорлым барлы тапсырма дрыс орындалады. Дрыс сызбаны крсету – оны шешімін бірден тсіндіру деген сз, сонымен бірге кеістік иял, жне жалпы сызбаны «кру» іскерлігі алыптасады.

ш лшемді моделімен жмыс істеген кезде кез келген уаытта з еркімен бейне ракурсын згертуге болады. Бл оны басты маызды белгісі болып табылады. рине, осындай ортада жмыс істеген кезде кеістік иял те жасы дамиды. Кеістікте растыру шін тапсырмаларды жааша ойып шешуге ммкіндік туады, сонымен атар шыаруды дрыстыын тексеру конструкцияа трлі жатардан арау арылы жзеге асырылуы ммкін.

Бекіту кезеіндегі кеістік иялды дамытуда иллюстрацияларды рлі де маызды болып келеді. Мысалы, крделі кеістік объекттерді клемі ымын, кпжатарды анытау, иылысу трлерін бекіту шін (дайын сызбалар бойынша).

- Тжірибелік дадыларды баулу шін. Стереометрия курсын зерттеу барысындаы наты міндеттерді шешу - бл масатты зі болып табылмайды.

Негізгі масат сынылан объектті талдау іскерлігін алыптастыру, блшекетерін, асиеттерін кру болып табылады. Базалы дегейде міндеттерді шешу іскерлігі – кез келген дегейдегі геометрияны мегеру шін міндетті шарт.

СБР-де геометрия жне стереометрия бойынша кптеген апаратты нысандарды типтері енеді.

Бл рылымды дадыны дамытуа байланысты тренажерлер, елестету, жадаяттарды модельдеуді жне т.б. алыптастыруа ммкіндік беретін дайын сызбалар, анимациялары бар тапсырмалара арналан иллюстрациялар берілген.

Биология сабатарында андай СБР мен АКТ ралдарын олданан жн.

Биология сабаыны масаты мен міндеттерін анытау ажет. Биологиялы білімні негізгі блаы табии объекттер болып ала береді: тірі жне фиксациялы, ал СБР саба стінде крсете алмайтын дерістерді, биологиялы объекттерді крсететін демонстарциялы материалды осымша ралдары ретінде олданылуы ммкін.

Сондытан, биология сабатарында жануарларды, оларды табии жадайларын СБР ралдары арылы крсеткен дрыс. йткені осылайша жануар тріні биогеоценологиялы жне этологиялы критерияларына сйкес дене рылысыны бейімделген ерекшеліктері тсінікті болып келеді. Сонымен атар, тірі материяны трлі дегейдегі рылуын крсететін дерістер мен былыстарды крсеткен жн.

1) Бейнекрініс жне санды фотосуреттер (натуралы тжірибені бейнекріністері, оу, деректі, кркем жне мультипликациялы фильмдерді зінділері). Баса дістер мен дістік тсілдермен крсете алмайтын биологиялы объекттерді, дерістерді, былыстар мен эксперименттерді крнекі трде крсететін бейне зінділер. Кейбір объекттерді олжетімсіз рі уаыт пен кеістікте шектеулі болып келетініне байланысты табиатта рдайым ммкін бола бермейтін бірнеше есе кбейтілген жоары дегейдегі рсаты бар макрообъекттерді зерттеуге ммкіндік беретін санды фотосуреттер.

2) Виртуалды модельдер: Табиатта баыланбайтын демонстрациялы (анимациялар), биологиялы былыстар. былыстарды биологиялы модельдерін крсете алатын манипулятивті (соны ішінде конструкторлар мен тренажерлер) рылылар.

3) Дрістер мен сабатарды ткізуге болатын аудиоапарат (бейнеге тсіндіру жргізу, модельдер, фотосуреттер, аудиосюжеттер).

4) Компьютерлік тесттер (оу іскерліктерін деу, білім сапасы мен іскерлікті алыптасу дегейін баылау шін).

Химия ызыты жне те крделі эксперименталды ылым болып табылады. Химиялы білімні негізгі баыты табии заттар мен материалдар, ал оытуды арнайы дісі химиялы эксперимент болып табылады.

Сондытан, СБР-ды олдана отырып сабаты жоспарлаан кезде виртуалды зертханалар арылы модельдеуге болады.

Виртуалды зертхана оушылара кез келген брыс экспериментті айталауа жне оны толы зерттеуге ммкіндік береді.

Бізді ойымызша, виртуалды зертхана дстрлі зертханаларды тжірибелеріне араанда лдеайда ерекше болып келеді.

Трлі тапсырмалар акцентті білімді мегергеннен зыреттіліктерді алыптастыруа арай аударуа ммкіндік береді. 10 сыныптара арналан химия бойынша СБР-де бірнеше типтегі тапсырмалар енгізілген: сйкестікті орнатуа арналан; сйлемдерді толытыруа арналан; дрыс жауапты анытауа арналан, ынталандырушы-тапсырмалар жне т.б. Оыту дерісіні арындылыы оушыларды барынша рекет трлеріне (тапсырмаларды трлі типтері арылы) атысуы арылы жзеге асады. Осыдан олайлы атмосфера пайда болады: СБР з жауаптарын айталауа жне тзетуге ммкіндік беретіндіктен, оушы брыс жауап беруге орыпайды. Виртуалды зертханада химиялы тжірибелерді, физикалы дерістерді, биологиялы зерттеулерді ткізу арылы оушыларды барлыын оу дерісіне атыстыруа болады.

Бл тек білім беру тиімділігіне ана емес, сонымен атар экономикалы тиімділікке ие болады, йткені тжірибелерді электронды трде ткізген кезде тжірибеге ажетті дайынды уаыты немделеді. Шынайы тжірибені ткізу дерісі кезінде пайда болатын жоспардан тыс жадаяттар жойылады. СБР олдану арылы оушы химиялы, физикалы, биологиялы дерістерді жаыннан круге, трлі заттарды байланысу реакцияларыны нтижелерін жне т.б. круге ммкіндік алады. Барлы оушылара тжірибені ткізу жне баылау дерісіне атысу шін жадай жасалынады, егер оушыа тжірибені айта ткізу ажет болса, тжірибені айтадан ткізуге ммкіндігі бар. Ал деттегі жадайда тжірибелерді бірнеше рет ткізу ммкін емес. Сонымен атар р оушы дербес компьютері арылы химиялы тжірибелерді йде айталай алады. Бл, рине, оу материалын одан жасы мегеруге ммкіндік береді.

1. Виртуалды зертханаларды олдана отырып эксперименттерді ткізу лдеайда ауіпсіз болып келеді (химиялы реактивтер мен оларды рекеттесу німдерімен тікелей байланысты болмауы, бл соы кездері трлі аллергиялы аурулары бар, трлі иістерге сезгіш оушылар саныны кбеюіне байланысты).

2. Оушылар химиялы реактивтер мен жабдытары жо шынайы зертханада ткізе алмайтын эксперименттерді орындай алады. Сонымен атар СБР олдану арылы кез келген затты (оны ішінде ауіпті улы заттарды ) асиетін виртуалды трде зерттеп, мектеп зертханасында тыйым салынан реактивтерді талап ететін химиялы экспериментті крсетуге болады.

3. Кптеген зертханалы тжірибелерді ткізілуі кп уаытты ажет етеді, ал СБР-ы олдану арылы бл проблема бірден шешіледі.

4. Кптеген мектептердегі проблемаларды бірі олданылан химиялы реактивтерді жою болып табылады, сондытан виртаулды зертхана бл проблеманы шешуге ммкіндік береді.

5. СБР р оушыа эксперименттік рекетке енуге ммкіндік береді.

Виртуалды трде ткізілген эксперименттер дстрлі діске араанда, болып жатан дерісті толы зерттеуге ммкіндік береді. СБР сабаты барлы кезедерінде олдануа болады:

– жаа материалды тсіндіру кезеінде;

– материалды бекіту кезеінде.

Берілген ресурстар оушылара органикалы емес жне органикалы заттарды молекулаларын модельдеу бойынша жмыстарды ткізуге ммкіндік береді.

Виртуалды зертхана малімге маызды химиялы ымдарды алыптастыруа, атом, молекула, химиялы байланыстарды рылысын тсінуге кмектеседі.

Виртуалды зертхана оушыларды эксперимент жасауа жне зіні ашан жаалытарынан анаат алуа итермелейді.

Биология, информатика, география бойынша СБР-де Pearson, Macmillan и студии ВВС баспаларыны материалдары, сонымен атар электронды стимуляторлар мен американды зірлеушілерді тренажерлері олданылан.

География бойынша СБР-де физикалы жне экономикалы география бойынша 100 шаты зіндік электронды карталар енгізілген, географиялы жне табиатты орау айматар бойынша бейнегидтер, сонымен атар ірі елді мекендер мен мемлекетті крікті айматарына баытталан бейнетурлар рылан.

3 оамды-гуманитарлы баытындаы пндерді оыту дерісінде СБРды олдану бойынша дістемелік сынымдар 2011 жылы Апараттандыруды лтты орталыы ЭОЖ шін 5-11 сыныптара арналан азастан тарихы бойынша 479 санды білім беру ресурстарын деп, Интернетке орналастырды. Санды білім беру ресурстарын ке ауымды трде олданан кезде, оларды тиімділігі жнінде сра туындайды. Апараттандыруды лтты орталыы санды білім беру ресурстарын олдануды тжірибесін орытындылады жне сауалнама, схбаттасу, малімдер мен оушыларды автоматтандырылан сауалнамасы, педагогикалы баылау, мліметтерді статистикалы деу сияты дістер арылы апробация мониторингісін ткізді.

Пилотты мектептердегі оушылар сауалнамасыны мліметтерін талдау арылы тарих сабатарында СБР олдану:

• саба стінде жне й тапсырмасын орындау кезінде оушыларды интеллектуалды рекеттерін ынталандыруа;

• тарихи білімді мегеру сапасын арттыруа, азастан тарихын зерттеуге деген ызыушылыын алыптастыруа;

• з Отанында болан ерлік оиалары шін матаныш сезімін алыптастыруа;

• жеке тланы дамуына, болаша ксіби талауына;

• позитивтік тарихи тенденцияларын сатауа ммкіндік береді.

Малімдерді эксперименталды рекеттерін талдау СБР-ді тмендегілерге ммкіндік беретіндігін, атап айтанда:

• педагогты ксіби рекет сапасын едуір арттыруа;

• оны медиазыреттілігін дамытуа;

• оытуды саралануы мен даралануына;

• тлектерді жас ерекшелік психологиясы мен маызды ндылытарыны жйесін ескертуге крсетті.

СБР мазмны жне оны саба барысында немі олдану оушылар бойында тмендегілерді алыптасуына себепкер болады:

- тарихи білім жне оны мірде олдана білу іскерлігі;

- з бетімен жалпылау, талдау, себеп-салдарлы байланыстарды орнату іскерлігі;

- тарихи дереккзбен жмыс істей алу, салыстырмалы талдау негізінде тарихи оиалар мен былыстарды ыну;

- андай да бір тарихи былыса деген жеке бас арым-атынасы;

- отансйгіш сезімі, белсенді азаматты позиция, мемлекетті тарихы мен мдениетіне сыйласты сезімі.

Осылайша, тарих сабаыны барлы кезеінде СБР олданан жн.

Аылшын тілі бойынша СБР-ді (882 атау) «Bilim Media Group» ЖШС, аза тілі бойынша СБР-і (1293 атау) Апараттандыруды лтты орталыы деп, ЭОЖ-ны Е-кітапханасына орналастырды.

азіргі мектеп жадайында аза, орыс, аылшын тілдерін оытудаы негізгі масат оушыларды коммуникативтік мдениетін дамыту, тілді тжірибелік трыдан мегеру болып табылады. Осыан байланысты малімдер р оушы тілді тжірибелік трыдан мегеру шін жадай жасау керек, оыту дерісі кезінде оушыны танымды іс-рекетін белсендіретін оыту дістерін тадау керек.

Тілді оу бойынша сабатар – бл зерттейтін тіл ортасына ену, сондытан бл жадайда педагогты шеберлігі мен шыармашылыы жеткіліксіз болып келеді, осындай тере енуді имитациялайтын осымша ресурстар ажет. Бгінгі тада осындай ресурстар СБР болуы ммкін.

Мысалы, аылшын тілі бойынша СБР Кембридж университетіні баспасы деген тпнсалы мтін мен мультимедиалы файлдар негізінде делген.

Барлы аудио-визуалды материалдарды «Bilim Media Group»ЖШС шетелдік серіктестерді студияларында тіл иелері дыбыстаан.

Оу дерісіне СБР біріктіре отырып, дидактикалы тапсырмаларды біразын тиімді шешуге болады:

- трлі дегейдегі крделі материалдарды тікелей олдана отырып, оу дадысы мен іскерлігін алыптасытру;

- тпнсалы дыбыс мтіндері негізінде тыдалым іскерлігін жетілдіру;

- проблемалы талылау негізінде монологты жне диалогты пікір айту іскерлігін жетілдіру;

- халы мдениетіні, оамны леуметтік жне саяси рылысыны белгілі бір даму кезеін крсететін азіргі тілді белсенді рі пассивті лексикамен сздік орын молайту;

- оушыларды сйлеу дебі, сіресе атынас жадайындаы трлі халытарды сйлеу дебі, мдениет ерекшеліктері, дстрлері енетін мдениет тану білімдерімен таныстыру.

Тіл пндері бойынша СБР олдана отырып, оушыларда материалды тыдауа, оуа, жазуа жне айтуа ммкіндіктері туады. Жауаптарды тексеру шін оушы берген жауапты дрыс жауаппен салыстыруа ммкіндік беріледі.

«Bilim Media Group» ЖШС деген аза дебиеті бойынша (548 атау) жне Дние жзі тарихы бойынша (465 атау) СБР видео, аудио материалмен, интерактивтік тапсырмалар мен тесттермен жабдыталан: СБР аясында суретшілер мен аниматорлар жымы туындылара арналан кптеген дебиет кейіпкерлеріні бейнелері мен иллюстрацияларын рды. мытылан ертегілер мен аыздарды мтіндері жаадан жазылды. Мысалы «Жпар орыы»

ертегісі. СБР-де осымша материал ретінде 1500 туынды мен 130 автор бар мектеп бадарламасына енген аза дебиетіні аудио хрестоматиясы рылан.

Сонымен, оамды-гуманитарлы баыттаы пндер бойынша СБР олдану кезінде жзеге асатын апаратты-білім беру ортасыны маызды белгілері:

- оытуды о уждемесін амтамасыз ету;

- сабаты жоары эстетикалы жне эмоционалды дегейде ткізу;

- оытуды жоары дегейдегі саралауын амтамасыз ету (дараландыру);

- саба стіндегі жмыс клеміні артуы;

- білім баылауын жетілдіру;

- оу дерісін тиімді йымдастыру.

орытынды Осылайша, азіргі санды білім ресурсы (СБР) білім беру йымдарындаы оу дерісін жаыртуды тиімді де тымды ралы болып табылады. Оу дерісінде СБР ажетті рал болып келетіні туралы сенімді трде айтуа болады. СБР-ды олдану арылы оушы бойында тйінді, рі пндік зыреттіліктерді алыптастыруа, оушылара з бетімен крнекілік, проблемалы оытуды дістемесін жзеге асыру, білім баылауын автоматтандыру арылы білім алуа болады. Бізді ойымызша, сипатталан олдану дістерін орындай отырып, оу дерісіне СБР-ді толы енуі оытуды дстрлі дістерін толытырып, оларды жаа олданыстаы апаратты технологиялармен йлесуіне ммкіндік береді.

Электронды оыту жйесін білім беру йымдарына енгізу аясында делген СБР талдауы крсеткендей, мазмны мен формасы саба стінде жне й тапсырмасын орындаан кезде оушыларды интеллектуалды рекетін ынталандыруы, материалды игеру сапасын арттыруы, оытуа деген ызыушылыты алыптастыруы, оушы тласын дамытуы, оны болаша ксіби тадауына сер етуі ммкін.

Мониторингті зерттеулер аясында Апараттандыруды лтты орталыы ткізген малімдерді эксперименттік талдауы крсеткендей, СБР педагогты ксіби рекетіні сапасын арттыруа, оны АКТ зыреттілігін дамытуа, оушыны жас ерекшелік психологиясын, оларды маызды ндылытар жйесін ескертуге ммкіндік береді, оытуды саралануы мен дараландырылуы шін жадай жасайды.

Санды білім ресурсы малімді алмастыра алмайды, біра малімге осымша материалдарды сынады, яни саба мазмнын апараттыкоммуникациялы технологияларды жаа мультимедиялы ммкіндіктерімен толытыруа, оушыларды назарын аса маызды оу таырыптарына аударуа, ажет болан жадайда оушыларды назарын зерделенген кріністерді ерекшеліктеріне шоырландыруа, оны крнекі трде крсетуге, сабаты мазмнын оамда болып жатан згерістермен, мірлік тжірибелермен, оушыларды пнге деген ызыушылытарымен жне т.б.

былыстармен байланыстыруын амтамасыз етуге ммкіндік береді.

Сонымен, оамды-гуманитарлы жне жаратылыстану-математикалы баыттаы пндерге санды білім ресурстарын олдану оыту сапасын тиімді трде арттыруа ммкіндік береді.

Глоссарий

Авторландыру – крсетілген рлге сйкес белгілі бір тлаа немесе топа белгілі бір рекет орындау шін ытарды беру, сонымен атар осы рекеттерді орындаан кезде берілген ытарды тексеру (растау) дерісі.

Электронды оытуды апаратты жйесі (ЭОАЖ) – азастан Республикасында білім беруді дамытуды 2011-2020 жылдара арналан мемлекеттік бадарламасына енгізілген мемлекеттік ке ауымды жоба.

Жобаны негізгі масаты – білім беру дерісіні барлы атысушыларыны здік білім беру ресурстары мен технологияларына деген олжетімділіктерін бірдей амтамасыз ету.

Санды білім беру ресурстары (СБР) – оытуды интерактивті форма трінде амтамасыз ететін оылатын пндер бойынша санды дидактикалы материалдар: фотосуреттер, бейнекріністер, статикалы жне динамикалы модельдер, виртуалды шынды пен интерактивті модельдеуді объекттері, дыбысты жазулар жне баса оу материалдары.

Мектепті басару жйесі (School Management System) – оушыны лгерімі мен сабаа атысуы туралы есепті енгізетін жйе. SMS оушыларды сабаа атысуын баылай отырып, кiмшiлiк саясатын жасарту негiзінде жргiзiлетін есептеу нтижелерiн алыптастыруа ммкiндiк бередi.

лтты білім беру деректер базасы (БДБ) – ЭОЖ-ны осалы жйесі, білім беру йымдарындаы жабдыталу, ызметкерлер рамы жне контингент туралы бірыай орталытандырылан деректер оймасы. БДБ саланы жоспарлануы мен дамуына ажетті апарата ие.

Электронды кітапханаа санды білім беру ресурстар, нормативтік жаттар базасы, ЭОЖ баылау-лшеу материалдар банкісі енеді.

Желілік ресурстар – бл баса компьютерден (детте жергілікті компьютерлік желі немесе Интернет арылы) белгілі бір ашытытан олжетімділікті жзеге асыратын рылы немесе желілік апарат блігі.

Білім беру йымдарыны порталы – барлы сервистерді бірыай желіге біріктіреді, оушылара, педагогтар мен білім беру басармасыны органдарына онлайн-режимінде арым-атынаса тсу жне апаратпен алмасуа ммкіндік береді.

олданылан дереккздер тізімі 1 Назарбаев Н.. Президентті 2012 жылы 27 атардаы «леуметтікэкономикалы жаырту- азастан дамуыны басты баыты» Жолдауы.



Pages:   || 2 | 3 |

Похожие работы:

«ЛИСТ СОГЛАСОВАНИЯ от 19.06.2015 Рег. номер: 2967-1 (17.06.2015) Дисциплина: Введение в географию Учебный план: 05.03.02 География/4 года ОДО Вид УМК: Электронное издание Инициатор: Пинигина Елена Павловна Автор: Пинигина Елена Павловна Кафедра: Кафедра геоэкологии УМК: Институт наук о Земле Дата заседания 19.05.2015 УМК: Протокол заседания УМК: Дата Дата Результат Согласующие ФИО Комментарии получения согласования согласования Зав. кафедрой Ларин Сергей Рекомендовано 05.06.2015 05.06.2015 (Зав....»

«ПРАВИТЕЛЬСТВО РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ ФЕДЕРАЛЬНОЕ ГОСУДАРСТВЕННОЕ БЮДЖЕТНОЕ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ УЧРЕЖДЕНИЕ ВЫСШЕГО ПРОФЕССИОНАЛЬНОГО ОБРАЗОВАНИЯ «САНКТ-ПЕТЕРБУРГСКИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ УНИВЕРСИТЕТ» (СПбГУ) ПРИКАЗ Об утверждении единых программ государственных экзаменов В соответствии с порядком, установленным «Правилами обучения по основным образовательным программам высшего и среднего профессионального образования», ут­ верждёнными приказом Ректора от 16.08.2012 г. № 3480/1, ПРИКАЗЫВАЮ: 1. Утвердить...»

«Петухова Г.А. Экология. Учебно-методический комплекс. Рабочая программа для студентов направления 221400.62 – управление качеством заочной формы обучения. Тюмень, 2015, 15 стр. Рабочая программа составлена в соответствии с требованиями ФГОС ВО с учетом рекомендаций и ПрООП ВПО по направлению и профилю подготовки. Рабочая программа дисциплины (модуля) опубликована на сайте ТюмГУ: экология [электронный ресурс] / Режим доступа: http://www.umk3.utmn.ru., свободный. Рекомендовано к изданию кафедрой...»

«МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «Кемеровский государственный университет» Прокопьевский филиал (Наименование факультета (филиала), где реализуется данная дисциплина) Рабочая программа дисциплины (модуля) «Краеведение» (Наименование дисциплины (модуля)) Направление 46.03.02 / 034700.62 Документоведение и архивоведение (шифр, название направления) Направленность (профиль)...»

«СОДЕРЖАНИЕ 1. Общие положения.. 3 1.1. Основная образовательная программа высшего профессионального образования по направлению подготовки 030900.62 Юриспруденция. 3 1.2. Нормативные документы для разработки основной образовательной программы по направлению подготовки 030900.62 Юриспруденция. 3 1.3. Общая характеристика основной образовательной программы по направлению подготовки 030900.62 Юриспруденция. 1.4. Требования к абитуриенту.. 5 2. Характеристика профессиональной деятельности...»

«ДЕПАРТАМЕНТ ОБРАЗОВАНИЯ ОРЛОВСКОЙ ОБЛАСТИ ПРИКАЗ № -/(036 г. Орёл О проведении муниципального этапа всероссийской олимпиады школьников по общеобразовательным предметам в 2015-2016 учебном году На основании пунктов 56-60 Порядка проведения всероссийской олимпиады школьников, утверждённого приказом Министерства образования и науки Российской Федерации от 18 ноября 2013 года № 1252, приказываю: 1. Утвердить график проведения муниципального этапа всероссийской олимпиады школьников по...»

«НИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «Тюменский государственный нефтегазовый университет» УТВЕРЖДАЮ Проректор по УМР и ИР Майер В. В. «_» 2013 г. ОТЧЕТ О САМООБСЛЕДОВАНИИ ОСНОВНОЙ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЙ ПРОГРАММЫ Направление: 131000.62 – нефтегазовое дело Профили: «Сооружение и ремонт объектов систем трубопроводного транспорта» «Эксплуатация и обслуживание объектов транспорта и...»

«К.С. Епифанов РАСЧЕТ ПАРАМЕТРОВ РАБОЧЕГО ЦИКЛА ДВИГАТЕЛЕЙ ВНУТРЕННЕГО СГОРАНИЯ МЕТОДИЧЕСКИЕ УКАЗАНИЯ К ВЫПОЛНЕНИЮ ДОМАШНЕГО ЗАДАНИЯ ПО КУРСУ «ТЕОРИЯ РАБОЧИХ ПРОЦЕССОВ ТЕПЛОВЫХ МАШИН» МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ УКРАИНЫ Национальный аэрокосмический университет им. Н.Е. Жуковского «Харьковский авиационный институт» К.С. Епифанов РАСЧЕТ ПАРАМЕТРОВ РАБОЧЕГО ЦИКЛА ДВИГАТЕЛЕЙ ВНУТРЕННЕГО СГОРАНИЯ МЕТОДИЧЕСКИЕ УКАЗАНИЯ К ВЫПОЛНЕНИЮ ДОМАШНЕГО ЗАДАНИЯ ПО КУРСУ «ТЕОРИЯ РАБОЧИХ ПРОЦЕССОВ ТЕПЛОВЫХ...»

«ЛИСТ СОГЛАСОВАНИЯ от 08.06.2015 Рег. номер: 1827-1 (05.06.2015) Дисциплина: Численное моделирование тепломассопереноса Учебный план: 01.04.01 Математика: Математическое моделирование/2 года ОДО Вид УМК: Электронное издание Инициатор: Зубков Павел Тихонович Автор: Зубков Павел Тихонович Кафедра: Кафедра математического моделирования УМК: Институт математики и компьютерных наук Дата заседания 30.03.2015 УМК: Протокол заседания №6 УМК: Дата Дата Согласующие ФИО Результат согласования Комментарии...»

«азастан Республикасы Білім жне ылым министрлігі Министерство образования и науки Республики Казахстан Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы Национальная академия образования им. И. Алтынсарина МЕМЛЕКЕТ БАСШЫСЫНЫ «ТУЕЛСІЗДІК ТОЛАУЫ» АТТЫ ШЫАРМАСЫН БАРЛЫ ЖАЛПЫ БІЛІМ БЕРЕТІН ОУ ОРЫНДАРЫНДА ОЫТУ ЖНІНДЕГІ ДІСТЕМЕЛІК НСАУЛЫ МЕТОДИЧЕСКОЕ РУКОВОДСТВО ПО ИЗУЧЕНИЮ ПРОИЗВЕДЕНИЯ ГЛАВЫ ГОСУДАРСТВА «СЛОВО О НЕЗАВИСИМОСТИ» В ОБЩЕОБРАЗОВАТЕЛЬНЫХ УЧЕБНЫХ ЗАВЕДЕНИЯХ Астана Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім...»

«азастан Республикасы Білім жне ылым министрлігі Министерство образования и науки Республики Казахстан Ы. Алтынсарин атындаы лтты білім академиясы Национальная академия образования им. И. Алтынсарина БАЛАЛАР МЕН ЖАССПІРІМДЕРДЕ ШАРШАУ, ГИПОДИНАМИЯ, ДИСТРЕСС СИЯТЫ ДЕЗАДАПТАЦИЯЛЫ КЙЛЕРДІ АЛЫПТАСУЫН БОЛДЫРМАУ дістемелік сыныстар ПРЕДОТВРАЩЕНИЕ ФОРМИРОВАНИЯ У ДЕТЕЙ И ПОДРОСТКОВ ДЕЗАДАПТАЦИОННЫХ СОСТОЯНИЙ: ПЕРЕУТОМЛЕНИЯ, ГИПОДИНАМИИ, ДИСТРЕССА Методические рекомендации Астана Ы. Алтынсарин атындаы...»

«MI,IH OFPHAYKIT POC CVTVI @e4epanbuo rocyAapcrBeHHoe e yqpex(AeHlre 6roANerHo o6pasonareJrbuoe e BbrcrrreroupoS eccr4 HElnburo o6pason auvrfl. o o (yxru Hc Krr fi rocyAa p crBeH Hbr fi TexH Hrrec Kr.r yH r{Bep curer) fi (yrry) 'l$-,ffitfif,ID 6\hffiffi) p rro HayrrHofipa6ore oHHOfi AeflTenbHOCTH w{8* (( 'B. E. Kyreuon 2011it|AP IIPOTPAMMA BCTyrrr4TenbH oro 3K3aMeHa B acrll4paHTypy n o cleqr4€urbHocTu 05.21.01 TexsoJrorlrf, vrMarnr4Hbr Jreco3aroroBoK r4 JrecHofo xo3flficrsa IIo...»

«КАЗАНСКИЙ ФЕДЕРАЛЬНЫЙ УНИВЕРСИТЕТ ИНСТИТУТ ГЕОЛОГИИ И НЕФТЕГАЗОВЫХ ТЕХНОЛОГИЙ Кафедра палеонтологии и стратиграфии С.О. ЗОРИНА Учебно-методическое пособие ГЕОХРОНОЛОГИЯ И ПРОБЛЕМЫ МЕЖДУНАРОДНОЙ СТРАТИГРАФИЧЕСКОЙ ШКАЛЫ (Материалы к лекциям. Практические задания) Казань – 2015 УДК 550.93+551.7.02`03(100)(083.75) Принято на заседании кафедры палеонтологии и стратиграфии Протокол № 6 от 1 июня 2015 г. Рецензенты: кандидат геолого-минералогических наук, заведующий кафедрой палеонтологии и...»

«МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ Федеральноe государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «ТЮМЕНСКИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ УНИВЕРСИТЕТ» Институт наук о Земле Кафедра физической географии и экологии Тюлькова Л.А ГЕОГРАФИЧЕСКИЕ НАЗВАНИЯ учебно-методический комплекс. Рабочая программа для студентов направления 05.03.02 « География», очной формы обучения Тюменский государственный университет Тюлькова Л.А. Географические названия....»

«КАЗАНСКИЙ ФЕДЕРАЛЬНЫЙ УНИВЕРСИТЕТ ИНСТИТУТ ВЫЧИСЛИТЕЛЬНОЙ МАТЕМАТИКИ И ИНФОРМАЦИОННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ Кафедра технологий программирования А.И. ЕНИКЕЕВ Э.Р. СТЕПАНОВА СОВРЕМЕННЫЕ ИНФОРМАЦИОННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ. ОСНОВЫ WEB-ПРОГРАММИРОВАНИЯ Учебно-методическое пособие Казань – 2015 УДК 821.111.09 ББК Ш3(4) Принято на заседании кафедры технологий программирования Протокол № 4 от 23 апреля 2015 года Еникеев А.И., Степанова Э.Р. Современные информационные технологии. Основы web-программирования/ А.И. Еникеев,...»

«MИнИCTЕPCTBO oБPAЗoB^HИЯ И HAУКИ PoCCИЙCКoЙ ФЕДЕPAЦИИ yЧprж.цеI{ие ФедrpaгlьнoеГoсy.цapсTBrннoе бro.цжетнoе oбpaзoвaтеЛьнor oбpaзoвaния пpoфессиoнaЛЬIloГo BЬIсIпrГo (ТIoМЕF{ СКI4Й ГOCУДAPCTBЕF{HЬIЙ УHИBЕPCИTЕT) yнивrpсиTеT) B Г. Иrпиме Филиaл ФГБoУ BПo Тroменскийгoсy.цapсTBенньrй (УТBЕP)КI{A1o: нavчI{oйpaбoте Зaм. диpектop.a.г{o. |-,€1Л.B.Bедеpникoвa/ 20|!г.. Б1.B.ДB.2.1. кoмплекс. Учебнo-меTo.цический PaбoчaяПpoгpaМмa aсПиpaI{ToB.цЛя Bсеoбщaяиcтopия) lrayкии apхroЛoГия 46;06.01 Истopи.rеские...»

«МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «Кемеровский государственный университет» Прокопьевский филиал (Наименование факультета (филиала), где реализуется данная дисциплина) Рабочая программа дисциплины (модуля) Этика деловых отношений (Наименование дисциплины (модуля)) Направление подготовки 38.03.03/080400.62 Управление персоналом Профиль подготовки Квалификация (степень)...»

«А.М. Чернопятов Государственное регулирование предпринимательской деятельности УДК ББК 65.290-21я Ч 4 Рецензенты: А.Ф. Красноперов – профессор; В.Н. Хасанова доцент. Чернопятов А.М. Государственное регулирование предпринимательской деятельности: Учебное пособие для студентов высш. учеб. заведений.М: Издательство ООО Винчера., 2013. с. 95. ISBN 978-5-905574-24Учебное пособие, подготовленное по дисциплине «Государственное регулирование предпринимательской деятельности» разработано в соответствии...»

«Проект планировки территории с проектом межевания в его составе, предусматривающий размещение линейного объекта в границах моста «Высокий» через реку Преголя (моста №4) в Ленинградском и Московском районах г.Калининграда ПРОЕКТ МЕЖЕВАНИЯ ПОЯСНИТЕЛЬНАЯ ЗАПИСКА ЗАО «Институт Гипростроймост Санкт-Петербург», 2015г. Проект планировки территории с проектом межевания в его составе, предусматривающий размещение линейного объекта в границах моста «Высокий» через реку Преголя (моста №4) в Ленинградском...»

«Содержание 1. Цели и задачи освоения дисциплины 4 2. Место дисциплины в структуре ООП бакалавриата 4 3. Требования к результатам освоения содержания дисциплины 4 4. Содержание и структура дисциплины 8 4.1 Содержание разделов дисциплины 8 4.2 Структура дисциплины 13 4.3 Разделы дисциплины 13 4.4 Тематика семинарских занятий 14 4.5 Контрольные работы 15 4.6 Контрольное тестирование 15 5. Образовательные технологии 16 6. Оценочные средства для текущего контроля успеваемости и промежуточной 16...»

















 
2016 www.metodichka.x-pdf.ru - «Бесплатная электронная библиотека - Методички, методические указания, пособия»

Материалы этого сайта размещены для ознакомления, все права принадлежат их авторам.
Если Вы не согласны с тем, что Ваш материал размещён на этом сайте, пожалуйста, напишите нам, мы в течении 1-2 рабочих дней удалим его.